Hoàn cảnh của nhà vô địch bảo vệ ngôi Knicks mùa thu này giống như vừa trải qua một đêm với người trong mộng theo đuổi nhiều năm, rồi sáng hôm sau thức dậy.
Trước khi theo được, điều duy nhất phải nghĩ là theo. Sau khi theo được, thứ phải nghĩ nhiều hơn hẳn: ở với nhau? ngày thường? lòng chiếm hữu? tương lai? ở chung hay ở riêng? cảm giác khoảng cách khi ở riêng? ở chung thì ở nhà ai? sống ngày qua ngày thế nào? mô thức ở với nhau về sau? bài toán tiền bạc? — đặc biệt là bài toán tiền bạc.
Dù sao bảy nhà vô địch gần nhất cũng không ai bảo vệ được ngôi. Còn Knicks?
Tin tốt là Knicks giữ được bộ năm xuất phát, không như Raptors bảy năm trước vừa vô địch đã mất Leonard, không như Nuggets ba năm trước vừa vô địch đã mất Pope và Bruce Brown, không như Thunder năm ngoái vừa vô địch đã phải cho Jalen Williams dưỡng thương, mà chỉ mất Mitchell Robinson.
Nhưng vấn đề là: tiếp theo họ có thể mất McBride, và Towns vẫn chưa chắc chắn.
Mùa sau, ghế dự bị của Knicks sẽ phải chơi lâu hơn bình thường. Bài học phía trước: mùa chính NBA bây giờ là một cuộc marathon, đội nào trụ khỏe đến cuối mới có tư cách tranh ngôi. Năm 2019 là playoff khỏe mạnh trọn vẹn cuối cùng của Leonard, và họ vô địch; sau khi Lakers vô địch năm 2020, không năm nào là khỏe; năm 2022 là lần cuối Giannis chơi khỏe suốt playoff; nhà vô địch Celtics năm 2024 sang năm sau mất người sắt Tatum. Hai năm Jamal Murray chấn thương, Jokić đơn thương độc mã; Jalen Williams chấn thương khiến Alexander bó tay. Haliburton chấn thương khiến nhà vô địch miền Đông Pacers chỉ có thể nằm im một năm. Những chuyện kiểu vậy.
Knicks tự hiểu rõ nhất: những năm chấn thương đau nhất, Hart bị Thibodeau vắt kiệt.
Nhưng ghế dự bị của Knicks cũng khó xử:
Vốn dĩ Knicks là năm hổ, sáu người đá chính; mắt xích then chốt đầu tiên là Mitchell Robinson, người dài phòng ngự số một của đội, bộ giáp sắt của Towns, nay đã sang Celtics. Người thay anh, Andre Drummond, rebound thì đủ tốt, nhưng bảo vệ rổ thua xa: anh di chuyển ngang chậm, không làm được việc cản ở vị trí cao rồi xoay chuyển nhanh; đầu gối cũng không chịu nổi những pha bật liên tiếp, bắt rebound rồi thì đừng nghĩ tới cú bịt bóng bổ sung.
Tin tốt là gần đây Drummond khổ luyện ra được cú ba điểm, và ở playoff mùa trước còn có chỗ dùng.
Mắt xích then chốt thứ hai trên ghế dự bị của Knicks là người thay Brunson: McBride. Đáng tin, rẻ, quen cách đội vận hành; mùa trước cộng trừ +11 ở mùa chính, +20 ở playoff, hợp đồng 3 năm 13 triệu.
Nhưng món lợi hợp đồng mùa này sắp ăn hết. Sau khi Knicks chốt Shamet, Alvarado và Diawara, McBride chưa chắc đã giữ được.
Đương nhiên, Knicks còn những người dự bị khác:
Những quả ba điểm của Shamet ở playoff mùa trước bù vào hỏa lực không ổn định của Hart. Nhưng Shamet là kiểu phân cực thiên đường và địa ngục: ném trúng ba điểm thì Knicks vô địch thiên hạ; ném không trúng thì trống vỡ, nghìn người cầm chày đập. Anh và McBride là hai cực. McBride là cái sàn; Shamet là tờ vé số.
Clarkson bắn loạn như xả súng vào chim, băng và lửa hai bầu trời, còn bất ổn hơn cả Shamet.
Alvarado biết vai của mình, phòng ngự cũng đủ chăm, nhưng không có bản lĩnh của McBride trong việc làm sống cả ghế dự bị.
Diawara là người có trần cao nhất trong nhóm dự bị của Knicks, nhưng thỉnh thoảng anh khiến tôi nhớ Ntilikina ngày trước: hình như có thể là “hậu vệ siêu toàn năng”, nhưng cũng có thể “hình như phản ứng chậm nửa nhịp? và cứ mắc kẹt giữa đường xoay chuyển”?
McBride là cái sàn của ghế dự bị Knicks, người vận hành cũ thân thuộc nhất với năm trụ cột. Giờ anh có thể ra đi.
Nếu Knicks thực sự khai thác được năng lực của Wiseman — anh và huấn luyện viên Mike Brown đã là chỗ quen biết cũ từ thời Warriors — thì có lẽ cung cấp được độ dày trung phong dự bị. Nhưng anh giống Diawara: là một khả năng, là một tờ vé số, chứ không phải người quen cũ để giữ sàn.
McBride có thể ra đi vẫn là chuyện nhỏ; vấn đề của Towns tinh vi hơn:
Towns muốn mức lương đỉnh 4 năm 270 triệu. Knicks chịu đưa: 4 năm 200 triệu.
4 năm 270 triệu tuyệt đối là đắt. Nhưng Towns sắp 31 tuổi, 4 năm 270 triệu là hợp đồng lớn cuối cùng của anh. Anh vừa nhận nhẫn với tư cách trung phong vô địch, không còn cần kiểu bánh vẽ truyền cảm hứng “hy sinh 70 triệu để tiếp tục lấy nhẫn”. “Tôi muốn tiền mặt!”
Nghĩ ngược lại, 4 năm 200 triệu cũng chỉ là cái giá của Duren.
Mùa chính năm ngoái:
Duren trung bình 20 điểm, 11 rebound, 2 kiến tạo.
Towns trung bình 20 điểm, 12 rebound, 3 kiến tạo.
Playoff:
Duren trung bình 10 điểm, 9 rebound, 2 kiến tạo, bị Carter Jr. và cặp cột trụ Cavaliers đánh choáng.
Towns trung bình 16 điểm, 11 rebound, 5 kiến tạo, ném vào Embiid, gánh cặp cột trụ Cavaliers, đại chiến Wembanyama, trung phong vô địch.
Towns: “Anh hạng gì mà đòi một hợp đồng ngang tôi?”
Nhưng Knicks vẫn đang chần chừ. Vì:
OG Anunoby, hợp đồng 5 năm 210 triệu. Mikal Bridges, hợp đồng 4 năm 150 triệu.
Trước đó Brunson nhận một hợp đồng 4 năm 150 triệu, đã rất thiệt: Brunson, MVP chung kết 2026, mùa trước không nhận nổi 35 triệu. Donovan Mitchell, Harden, Mobley, Embiid, George, Maxey, Fox, người nào cũng kiếm nhiều hơn anh — và đều bị anh loại từng người một trên đường vô địch.
Nên Brunson đang chờ một hợp đồng 4 năm 290 triệu, hợp tình hợp lý:
Thế thì không còn để lại cho Towns được bao nhiêu tiền.
Nên hai bên mỗi người một lẽ.
Towns: Tôi cùng giá Duren ư? Anh ta hạng gì, còn tôi thể hiện thế nào?
Knicks: Anh cũng chẳng đáng 4 năm 270 triệu! Mà tiền đã đưa cho người khác hết rồi!
Về mặt chiến thuật, Knicks chịu được việc mất Robinson là vì vẫn còn Towns; nhưng nếu Towns cũng đi, cặp cột trụ của Knicks gãy cùng lúc, đội bóng xong. Hơn nữa Towns có giá trị không thể thay: trong có thể gánh được Jokić (2024) và Wembanyama (2026), ngoài tấn công có thể kéo giãn khoảng trống (ở playoff, dựa vào đe dọa ba điểm để kéo không gian, trung bình 5 kiến tạo). Giữ rebound, ném ba điểm, tổ chức từ vị trí cao, gánh nội tuyến — trên thị trường không có mấy người thay ngang.
Knicks từng được hưởng món lợi này: sau khi Dallas vô địch năm 2011, họ không giữ Tyson Chandler, để anh sang Knicks, Melo nhờ đó thành vua ghi điểm, có mùa chính đẹp nhất sự nghiệp.
Giờ nếu mất Towns thì sao?
Lúc ấy người ta sẽ nói: ông chủ Knicks Dolan thật keo kiệt! Thêm chút tiền thì đã sao? — Ấy thế mà Knicks có một nửa thời gian của thế kỷ này quỹ lương đứng top 3 liên đoàn, năm ngoái đứng thứ hai liên đoàn. Chỉ là người đòi tiền quá nhiều.
Đây cũng là đặc điểm NBA thời này: hợp đồng ngắn hơn, chấn thương nhiều hơn, mọi thứ bất định hơn. Một hợp đồng dài khóa cả một bộ khung nhiều năm đã gần như không thể. Nên mới bảy năm không ai bảo vệ ngôi.
Nhưng Knicks còn một lựa chọn.
Đội khác một mực không đụng ngưỡng xa xỉ thứ hai thì thôi; Knicks thì có khả năng đụng.
Ngưỡng xa xỉ thứ hai sẽ mang theo nhiều hạn chế, nhưng bộ khung xuất phát của Knicks cực mạnh; nếu đốt tiền để giữ người, sức cạnh tranh của Knicks có thể duy trì đến, chẳng hạn, năm 2029.
Thế thì phải xem lựa chọn của chính Knicks.
Nói tóm lại, thời này thật sự không hợp để bảo vệ ngôi vô địch.
Huấn luyện viên Mike Brown nói, trọng điểm ông đang xem lúc này là:
“Sau khi mắc lỗi, cầu thủ có hoàn thành việc cứu vãn một cách nhanh chóng hay không? Tôi rất coi trọng tốc độ phản ứng tức thì ở hiệp bóng tiếp theo.”
Chỉ biết ứng biến mới sống được.
Nói một chút điều tốt.
Ở playoff mùa trước, mỗi người của Knicks đều tìm thấy chính mình. Then chốt nhất là:
— Towns lên tuyến trên chia bài, OG Anunoby trở thành mũi công phụ trên thực tế của đội, Brunson nhờ đó được giải phóng.
— Thậm chí trận bốn chung kết, sau khi OG nhấn chìm quả quyết định ấy, trông cứ như sắp cầm MVP chung kết.
— Mike Brown nói, mùa sau OG và Mikal Bridges sẽ khởi động nhiều pha chắn-cắt hơn; nghe nói hiệu quả thực chiến của OG rất tốt.
Ở playoff mùa trước, màn trình diễn của OG sánh được Leonard năm 2014, và chúng ta đều nhớ: hai năm sau chức vô địch 2014, Leonard từ quân thứ tư của Spurs thăng lên siêu sao hàng đầu liên đoàn. OG có một bước nhảy như vậy không?
Đội bóng hẳn vui khi thấy điều này: OG mạnh lên, sự phụ thuộc của Knicks vào Towns sẽ bớt một chút, rồi bớt thêm một chút nữa.
Nói đến đây, trước đó có một chương trình:
Hartnett nhìn tấm biển Hathaway giơ, mô tả thứ tồn tại trên tấm biển ấy, để Hathaway đoán là gì. Hathaway giơ một OG Anunoby. Hartnett, một người đàn ông to xác, nói không biết đây là ai, đành nói những từ kiểu original ganster. Hathaway phản ứng nhanh lạ thường và đoán ra: “OG Anunoby?”
Rồi Hathaway kể với Hartnett và Dakota Johnson về OG, nói anh là một cầu thủ tốt đến mức nào, nói chính mình đã chứng kiến trận bốn chung kết mùa trước, thấy OG nhấn chìm quả quyết định ấy ra sao, nói đó là quả bóng vĩ đại nhất lịch sử, giơ tay bắt chước động tác OG nhấn quả ấy, nói động tác đẹp như thơ như họa, “mỗi năm đến sinh nhật tôi đều mong đủ may mắn để có một vé sát sân”.
Nghe Hathaway mô tả OG Anunoby thơ mộng đến vậy, thật sự cảm giác bức tường giữa hai thế giới đã vỡ.
(Đương nhiên, Dakota Johnson nghe với vẻ mặt hoàn toàn thờ ơ)
(Quả nhiên Hathaway trong vai cổ động viên vẫn đáng yêu hơn)